Fundusze Norweskie i EOG 4.0: nadchodzą konkursy dla środowiska akademickiego
Rekordowe wsparcie dla badań i współpracy międzynarodowej w nowej edycji Funduszy Norweskich i EOG
W dniu 4 lutego 2026 r. w Warszawie odbyła się konferencja inaugurująca czwartą edycję Funduszy Norweskich i Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG) – pod hasłem „Fundusze Norweskie i EOG 4.0. START!”. Podczas wydarzenia zostały podpisane umowy uruchamiające pierwsze programy, w tym Program „Badania Stosowane i Innowacje”, którego Operatorem zostało Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR). Polska otrzymała rekordowe środki – 925 mln euro (prawie 4 mld zł) w tej edycji Funduszy Norweskich i EOG – najwięcej spośród wszystkich 15 krajów-beneficjentów.
Czym są Fundusze Norweskie i EOG?
To instrumenty finansowe finansowane przez Islandię, Liechtenstein i Norwegię, których celem jest redukcja różnic społeczno-ekonomicznych w krajach Unii Europejskiej.
Program NCBR przewiduje trzy konkursy o różnym charakterze:
- Bilateralne projekty badawczo-innowacyjne – konkurs wspiera międzynarodowe projekty badawcze i innowacyjne realizowane przez konsorcja z Polski i z partnerami z Norwegii, Islandii lub Liechtensteinu (planowany nabór jesienią 2026 r.). Kto może aplikować: konsorcja badawcze złożone z organizacji badawczych, przedsiębiorstw i innych właściwych interesariuszy, takich jak podmioty sektora publicznego oraz organizacje pozarządowe.
- Projekty dla badaczek na wczesnym etapie kariery – konkurs Konkurs dedykowany jest wzmocnieniu pozycji kobiet-badaczek, szczególnie na wczesnych etapach kariery naukowej, w tym w obszarach technicznych i inżynieryjnych (planowany 1 kw. 2027 r.). Kto może aplikować: jednostki badawcze i naukowe.
- Wsparcie upowszechniania wyników badań (knowledge valorisation) – konkurs ma na celu wzmocnienie transferu wiedzy i rezultatów badań do praktyki – zarówno gospodarczej, jak i społecznej. Konkursy wielokrotne w 2027 r. Kto może aplikować: organizacje badawcze i jednostki naukowe.
Oprócz trzech konkursów głównych powstaje także Fundusz Współpracy Dwustronnej o alokacji ok. 0,5 mln euro, który będzie wspierał polskie instytucje w nawiązywaniu partnerstw z instytucjami z Norwegii, Islandii i Liechtensteinu oraz przygotowywaniu wniosków do programów europejskich (np. Horyzont Europa).
Program jest ważny dla środowiska akademickiego i badawczego, ponieważ koncentruje się na:
- zielonej transformacji, demokracji i społecznej odporności
- wspieraniu interdyscyplinarności i współpracy międzynarodowej
- wzmacnianiu kompetencji badawczych i zastosowania wyników badań w praktyce
- promowaniu równości płci i rozwoju kompetencji cyfrowych
Pierwsze konkursy w ramach Programu mogą stanowić szanse dla pracowników naukowych i jednostek badawczych UP do zaangażowania się w międzynarodowe projekty z udziałem partnerów z Norwegii, Islandii i Lichtensteinu.
Więcej informacji na stronie internetowej: https://www.gov.pl/web/ncbr/fundusze-norweskie-i-eog-40-start
