{"id":156277,"date":"2024-04-19T07:31:46","date_gmt":"2024-04-19T05:31:46","guid":{"rendered":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/?p=156277"},"modified":"2024-04-19T07:31:46","modified_gmt":"2024-04-19T05:31:46","slug":"circular-economy-czyli-badzmy-bardziej-okrezni-cykl-nauki-rolnicze-xxi-wieku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/circular-economy-czyli-badzmy-bardziej-okrezni-cykl-nauki-rolnicze-xxi-wieku\/","title":{"rendered":"Circular economy – czyli b\u0105d\u017amy bardziej okr\u0119\u017cni. Cykl: “Nauki Rolnicze XXI wieku”"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t
\n\t

Circular economy – czyli b\u0105d\u017amy bardziej okr\u0119\u017cni. Cykl: “Nauki Rolnicze XXI wieku”<\/h2>\n

Rosn\u0105ce zanieczyszczenie \u015brodowiska, wyczerpywanie si\u0119 zasob\u00f3w naturalnych i generowanie nadmiernej ilo\u015bci odpad\u00f3w \u2013 to wsp\u00f3\u0142czesne problemy, z kt\u00f3rymi borykaj\u0105 si\u0119 obecne pokolenia. Odpowiedzi\u0105 na te problemy jest circular economy.<\/strong>\u00a0<\/p>\n

Gospodarka obiegu zamkni\u0119tego (nazywana te\u017c gospodark\u0105 cyrkularn\u0105 lub okr\u0119\u017cn\u0105) jest oparta na recyklingu i ponownym wykorzystaniu zasob\u00f3w i ma na celu utrzymanie wprowadzonego do gospodarki surowca, materia\u0142u czy wyrobu gotowego jak najd\u0142u\u017cej w obiegu, tzn. wyd\u0142u\u017canie jego cyklu \u017cycia (rys. 1.). Gospodarka cyrkularna ma zast\u0105pi\u0107 funkcjonuj\u0105cy dotychczas model tzw. gospodarki linearnej: \u201ewe\u017a \u2013 wyprodukuj \u2013 zu\u017cyj \u2013 wyrzu\u0107\u201d. Funkcjonowanie tego podej\u015bcia jest jedn\u0105 z g\u0142\u00f3wnych przyczyn wyczerpywania si\u0119 zasob\u00f3w naturalnych.<\/p>\n

Gospodarka o obiegu zamkni\u0119tym zachowuje zasoby jak najd\u0142u\u017cej w obr\u0119bie gospodarki, umo\u017cliwiaj\u0105c ponowne, wielokrotne wykorzystanie produkt\u00f3w i materia\u0142\u00f3w, aby zachowa\u0107 ich warto\u015b\u0107 dodan\u0105 i zmniejszy\u0107 ilo\u015b\u0107 odpad\u00f3w oraz ograniczy\u0107 emisj\u0119 zanieczyszcze\u0144. Odpady i produkty uboczne mog\u0105 bowiem s\u0142u\u017cy\u0107 jako surowce wt\u00f3rne przy wytwarzaniu innych produkt\u00f3w zgodnie ze schematem: \u201eogranicz \u2013 wykorzystaj powt\u00f3rnie \u2013 wprowad\u017a ponownie do cyklu \u017cycia produktu\u201d. Gospodarka cyrkularna jest te\u017c coraz bardziej uzasadniona ekonomicznie, gdy\u017c umo\u017cliwia redukcj\u0119 koszt\u00f3w (np. poprzez oszcz\u0119dno\u015b\u0107 surowc\u00f3w), a tak\u017ce oferuje nowe mo\u017cliwo\u015bci inwestycyjne (np. lepsze projektowanie produkcji i materia\u0142\u00f3w nadaj\u0105cych si\u0119 do recyklingu czy zaawansowane sortowanie).<\/p>\n

\"\"Rys. 1. Etapy modelu gospodarki o obiegu zamkni\u0119tym
\u0179r\u00f3d\u0142o: [3]<\/p>\n<\/h5>\n

Zasady gospodarki obiegu zamkni\u0119tego wykorzystywane s\u0105 na wi\u0119ksz\u0105 skal\u0119 w przedsi\u0119biorstwach z r\u00f3\u017cnych bran\u017c czy jednostkach samorz\u0105du terytorialnego. Dla przyk\u0142adu w\u0142adze inteligentnych miast wykorzystuj\u0105 technologie cyfrowe – aplikacje mobilne, platformy wsp\u00f3\u0142dzielenia – do transformacji miast w kierunku gospodarki o obiegu zamkni\u0119tym. Dotyczy to m.in.:<\/p>\n

    \n
  • prowadzenia gospodarki odpadami i recyklingu, np. aplikacje dostarczaj\u0105ce wskaz\u00f3wek dotycz\u0105cych prawid\u0142owej i przyjaznej dla \u015brodowiska utylizacji odpad\u00f3w w gospodarstwach domowych wraz z przypomnieniami o terminach odbioru r\u00f3\u017cnych grup odpad\u00f3w i lokalizacji centr\u00f3w recyklingu,<\/li>\n
  • wspierania mobilno\u015bci w mie\u015bcie, np. w postaci platform \u0142\u0105cz\u0105cych oferty transportu publicznego z ofertami prywatnych przedsi\u0119biorstw, co pozwala na ograniczenie czasu transportu, koszt\u00f3w i emisji zanieczyszcze\u0144,<\/li>\n
  • u\u0142atwiania mieszka\u0144com zg\u0142aszanie usterek i awarii wyst\u0119puj\u0105cych w mie\u015bcie, co przyspiesza ich napraw\u0119 i minimalizuje szkody dla \u015brodowiska i mieszka\u0144c\u00f3w,<\/li>\n
  • nagradzania mieszka\u0144c\u00f3w za dzia\u0142ania cyrkularne, np. za prawid\u0142owy recycling puszek i plastikowych butelek po napojach.<\/li>\n<\/ul>\n

    Koncepcja gospodarki cyrkularnej jest wykorzystywana r\u00f3wnie\u017c w sektorze rolnictwa, kt\u00f3ry generuje r\u00f3\u017cnego rodzaju pozosta\u0142o\u015bci i odpady. Przede wszystkim jest to materia\u0142 pochodzenia organicznego (biomasa), kt\u00f3ry przy wykorzystaniu odpowiednich technologii mo\u017cna przekszta\u0142ci\u0107 w warto\u015bciowe produkty oraz w energi\u0119. Rolnicza biomasa odpadowa jest wykorzystywana m.in. do cel\u00f3w nawozowych i poprawy w\u0142a\u015bciwo\u015bci gleb, na cele \u015bci\u00f3\u0142kowe i paszowe, do produkcji biopaliw oraz energii elektrycznej i cieplnej.<\/p>\n

    Ka\u017cdy z nas w \u017cyciu codziennym r\u00f3wnie\u017c mo\u017ce dzia\u0142a\u0107 w spos\u00f3b bardziej cyrkularny. Ograniczenie nadmiernych zakup\u00f3w \u2013 zastanowienie si\u0119 czy dany produkt jest nam rzeczywi\u015bcie potrzebny – stanowi punkt wyj\u015bcia do cyrkularno\u015bci. Kolejnym elementem s\u0105 \u015bwiadome wybory produkt\u00f3w w kierunku less lub nawet zero waste (np. butelki wielokrotnego u\u017cytku zamiast kupowania butelkowanej wody mineralnej czy w\u0142asne kubki na napoje nabywane w kawiarni). Cyrkularne zachowania to r\u00f3wnie\u017c kupowanie produkt\u00f3w z drugiej r\u0119ki (np. odzie\u017cy), dzielenie si\u0119 produktami (np. \u017cywno\u015bci\u0105 \u2013 jad\u0142odzielnie), u\u017cywanie zamiast posiadania (np. wsp\u00f3\u0142dzielenie samochod\u00f3w czy sprz\u0119tu elektronicznego), naprawianie lub zmiana przeznaczenia produkt\u00f3w zamiast ich wyrzucania. Cz\u0119sto nie s\u0105 to dzia\u0142ania bardzo trudne, a mog\u0105 bardzo pom\u00f3c!<\/p>\n

    Dr Agnieszka Komor
    Kierownik Pracowni Zarz\u0105dzania i Analiz Rynkowych
    Katedra Zarz\u0105dzania i Marketingu
    Wydzia\u0142 Agrobioin\u017cynierii<\/h5>\n
    \u00a0<\/h5>\n
    Literatura:<\/h5>\n
      \n
    1. \n
      Komor A., Bujanowicz-Hara\u015b B. (2019). Waste from the agricultural sector in the European Union countries in the context of the bioeconomy development, Agronomy Science, LXXIV (4), 47-59.<\/h5>\n<\/li>\n
    2. \n
      Komor A. Smart city and the circular economy: the case of selected cities in the European Union, [In:] A. Visvizi, O. Troisi, M. Grimaldi (Eds.), Smart Cities and the Business Sector, Routledge, Taylor & Francis Group, London \/ New York, 2024 (w druku).<\/h5>\n<\/li>\n
    3. \n
      Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Spo\u0142ecznego i Komitetu Region\u00f3w \u201eKu gospodarce o obiegu zamkni\u0119tym: program \u201ezero odpad\u00f3w dla Europy\u201d, COM (2014) 398 final\/2.<\/h5>\n<\/li>\n
    4. \n
      Michelini G., Moraes R. N., Cunha R. N., Costa J. M., Ometto A. R. (2017). From linear to circular economy: PSS conducting the transition, Procedia Cirp, 64, 2-6.<\/h5>\n<\/li>\n<\/ol>\n <\/div>\n\t\t\t\t\t\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t <\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t<\/div>\n<\/section>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

      Circular economy – czyli b\u0105d\u017amy bardziej okr\u0119\u017cni. Cykl: “Nauki Rolnicze XXI wieku” Rosn\u0105ce zanieczyszczenie \u015brodowiska, wyczerpywanie si\u0119 zasob\u00f3w naturalnych i\u00a0generowanie nadmiernej ilo\u015bci odpad\u00f3w \u2013 to wsp\u00f3\u0142czesne problemy, z\u00a0kt\u00f3rymi borykaj\u0105 si\u0119 obecne pokolenia. Odpowiedzi\u0105 na te problemy jest circular economy. Gospodarka obiegu zamkni\u0119tego (nazywana te\u017c gospodark\u0105 cyrkularn\u0105 lub okr\u0119\u017cn\u0105) jest oparta na recyklingu i\u00a0ponownym wykorzystaniu zasob\u00f3w […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":156278,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"elementor_header_footer","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[12],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/156277"}],"collection":[{"href":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=156277"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/156277\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":156286,"href":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/156277\/revisions\/156286"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wp-json\/wp\/v2\/media\/156278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=156277"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=156277"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=156277"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}